 |
| Κατά τη Γεωμετρική περίοδο αναπτύχθηκε ιδιαίτερα μία καινούργια μορφή
λατρείας, που την αποκαλούμε συνήθως ταφική ή ηρωική. Οι παλαιότεροι θολωτοί
ή θαλαμωτοί μυκηναϊκοί τάφοι αποτέλεσαν σημεία λατρευτικής και τελετουργικής
δραστηριότητας που εμφανίζεται συνήθως με τη μορφή προσφορών και κτερισμάτων.
Οι παλαιότερες ενδείξεις τέτοιας λατρείας χρονολογούνται στο β' μισό του
8ου αιώνα π.Χ. και προέρχονται από διάφορα σημεία του ελλαδικού χώρου με
εξαίρεση την Κρήτη, τη Θεσσαλία και τη βορειοδυτική Πελοπόννησο. Δεν είναι
τυχαίο ότι στις περιοχές αυτές είχε συσπειρωθεί και επιβιώσει η μυκηναϊκή
παράδοση. |
 Βέβαια
εκτός από τους τάφους υπήρχαν και άλλα σημεία όπου λατρεύονταν οι ήρωες
της Μυκηναϊκής εποχής, όπως το Μενελάειο στη Σπάρτη. Τα περισσότερα στοιχεία
προέρχονται από το 'Aργος, τις Μυκήνες και τη Μεσσηνία. Σε ορισμένες περιπτώσεις,
όπως στην Αττική, η ταφική λατρεία αποτελούσε είτε μία τοπική ιδιαιτερότητα
(Θορικός) είτε υπόθεση μίας ολιγομελούς ελίτ (Αχαρνές). Αλλού πάλι, όπως
στο Μεδεώνα της Φωκίδας, η λατρεία αυτή επιβίωσε και στα αρχαϊκά χρόνια.
'Aλλωστε, δε λείπουν και οι αναφορές αρχαίων συγγραφέων σε ηρώα (τάφους
ηρώων από την εποχή της Τρωικής εκστρατείας ή και παλαιότερα) που ήταν δημοφιλή
ακόμα και στα ρωμαϊκά χρόνια. |
| Με αφορμή το γεγονός αυτό έχει διατυπωθεί η άποψη ότι η ηρωική και ταφική
λατρεία επηρεάστηκε από τη διάδοση των ομηρικών επών. Ωστόσο, δε διαθέτουμε
καμιά ένδειξη για τη διάδοση των ομηρικών επών στην κυρίως Ελλάδα στη διάρκεια
του 8ου αιώνα π.Χ. Από την άλλη πλευρά, στην Ιωνία -όπου τα έπη ήταν γνωστά-
δεν έχουν μέχρι σήμερα εντοπιστεί ίχνη τέτοιας λατρείας. Οι παρατηρήσεις
αυτές καθιστούν μάλλον αβάσιμη τη σύνδεση της ηρωικής λατρείας με την επική
ποίηση. |