Η επιτόπια άσκηση της μεταλλοτεχνίας στα νησιά του Αιγαίου πιστοποιείται από τα μετάλλινα τεχνουργήματα από άργυρο, χαλκό, χρυσό και μόλυβδο, από τα απαραίτητα για την κατασκευή τους σύνεργα (ακροφύσια, χοάνες και μήτρες) και από τις σκωρίες, που βρέθηκαν σε οικισμούς της Τελικής Νεολιθικής (4500-3200 π.X.) και των αρχών της Πρώιμης Χαλκοκρατίας. Σε αρκετούς μάλιστα οικισμούς στάθηκε δυνατός ο εντοπισμός εργαστηρίων μεταλλοτεχνίας σε υπαίθριους ή κλειστούς χώρους, όπως π.χ. στην Πολιόχνη Λήμνου, τη Θερμή Λέσβου, το Εμποριό Χίου και το Καστρί Σύρου.

Η κατεργασία χαλκού, αργύρου και μολύβδου, προερχόμενων από μεταλλεία των Κυκλάδων (Σίφνος, Κύθνος), βεβαιώνεται στο Αιγαίο ήδη από τις αρχές της 3ης χιλιετίας. Tην ίδια περίοδο σημειώνεται στα νησιά και η ηθελημένη ανάμιξη χαλκού και αρσένιου (μετάλλου που απαντά σε μεταλλεία χαλκού), η οποία αποσκοπεί στην ευκολότερη κατεργασία του χαλκού και στην κατασκευή ανθεκτικότερων εργαλείων. Η πρώιμη όμως παρουσία μπρούντζινων κοσμημάτων και εργαλείων στην Τροία, την Πολιόχνη και τη Θερμή δεν υποδηλώνει και την ανάπτυξη της μεταλλουργίας του μπρούντζου, από χαλκό και κασσίτερο, στα νησιά αυτά. Σύμφωνα με αρχαιομεταλλουργικές έρευνες το κράμα του μπρούντζου έφτανε στα νησιά έτοιμο από τηn Κεντρική Ασία μέσω Μικράς Ασίας, μια και πηγές κασσίτερου δεν υπάρχουν στο Αιγαίο, ενώ στα νησιά γινόταν μόνο η μορφοποίησή του σε εργαλεία, κ.λπ.

Η γνώση της πολυτιμότητας του κασσιτερούχου χαλκού εκφράζεται με την αποθησαύριση μπρούντζινων εργαλείων στη Θερμή IVB (Potter's pool), την Ερυθρά Πολιόχνη, την Τροία IIg και την Κύθνο, καθώς και με την παρουσία βραχιολιού από κασσίτερο στη Θερμή ΙΙΙΑ. Tα κράματα μπρούντζου προωθούνταν γύρω στα μέσα της 3ης χιλιετίας από τα νησιά του βορειοανατολικού Αιγαίου στις Κυκλάδες και το νότιο Αιγαίο. Eξέχοντα ρόλο στο διαθαλάσσιο εμπόριο και στην προώθηση της πρώτης ύλης και της νέας τεχνογνωσίας φαίνεται πως κατείχε η Πολιόχνη. Η αναφορά της Λήμνου στο μύθο της Αργοναυτικής εκστρατείας για την απόκτηση του "χρυσόμαλλου δέρατος" από την Κολχίδα δεν απηχεί τίποτε άλλο παρά τα οργανωμένα θαλάσσια ταξίδια για την απόκτηση των πολύτιμων για την άσκηση της μεταλλουργίας πρώτων υλών.

Τα μετάλλινα αντικείμενα που κατασκευάζονται στα νησιά κατά την εποχή του Χαλκού περιλαμβάνουν εργαλεία, όπλα, κοσμήματα, σφραγίδες και ελάχιστα σκεύη και ειδώλια.

 
Πολιόχνη. Χάλκινα εγχειρίδια από το "θησαυρό" της Ερυθράς φάσης. Πρώιμη Χαλκοκρατία.
 
Νάξος. Χάλκινες σμίλες.
Πρωτοκυκλαδική II.